Кроссовердегі толық жетек: Қазақстанда қажет пе?

Заманауи кроссовердегі толық жетек қалай жұмыс істейді?

Қазіргі кроссоверлерде негізгі тарту күші бір оське (көбіне алдыңғысына) беріледі, ал екінші ось электроника доңғалақтардың тайғанауын анықтаған кезде көпдискілі муфта арқылы автоматты түрде қосылады.

Мұндай жүйе интеллектуалды немесе қажет болғанда қосылатын толық жетек (AWD, on-demand) деп аталады. Қалыпты жағдайда автомобиль отын үнемдеу үшін алдыңғы жетекпен қозғалады. Бірақ жолмен ілінісу нашарлаған сәтте жүйе секундтың үлесі ішінде айналу моментінің бір бөлігін артқы оське жібереді. Жүргізуші мұны көбіне байқамайды, өйткені жүйе автоматты түрде жұмыс істейді.

Осьаралық дифференциалы бар тұрақты толық жетекпен салыстырғанда, мұндай жүйе жеңіл, өндірісі арзанырақ әрі отынды үнемдірек жұмсайды.

Сондықтан толық жетектің басты артықшылығы – алдыңғы жетек тайғанайтын жағдайларда тарту күшін арттыру. Мысалы, қар үстінде орнынан қозғалғанда, мұз басқан еңіске көтерілгенде немесе дымқыл қиыршық тас жолда жүргенде.

Қазақстанның жол және климат жағдайлары

Қазақстандағы климаттық ерекшеліктерге байланысты алдыңғы жетекке қойылатын талаптар жоғары.

Елдің солтүстік және шығыс өңірлерінде қыс мезгілінде жолдар көбіне тапталған қар мен көк мұзға айналады, ал ауа температурасы –40 °C-қа дейін төмендеуі мүмкін. Оңтүстік өңірлерде таулы жер бедері жиі кездеседі, сондықтан тау бөктеріне шығатын жолдар қыста мұзбен жабылады.

Еліміздегі жолдардың сапасы да біркелкі емес. Ірі қалаларда асфальт жақсы болғанымен, олардың сыртында қиыршық тас төселген жолдар, жөндеу жұмыстары жүріп жатқан учаскелер және маусымдық лайлы жолдар жиі кездеседі. Қала сыртында тұратын немесе өңіраралық бағыттарда жиі жүретін жүргізушілер үшін бұл – күнделікті жағдай.

Қар жиі жауатын кезеңдерде коммуналдық қызметтер жолдарды бірден тазалап үлгермеуі мүмкін. Сондықтан жетек түріне қарамастан, сапалы қысқы шиналарды пайдалану өте маңызды.

Soueast автомобильдері Michelin және Ikon сияқты өндірушілердің шиналарымен жабдықталады, бұл тайғақ жолда сенімді ілінісу мен тұрақтылықты қамтамасыз етеді.

Толық жетек қашан шынымен қажет?

Кейбір жағдайларда екінші жетекші ось нақты артықшылық береді:

• қыста мұз басқан еңісте немесе қар тазаланбаған аулада қозғалғанда – алдыңғы жетек сырғанап қалуы мүмкін, ал толық жетек сенімдірек қозғалады;

• жаңбырдан кейінгі топырақ немесе қиыршық тас жолдарда, құмды учаскелерде және табиғатқа шыққанда – айналу моменті екі оське бөлініп, тайғанау қаупін азайтады;

• ауа райы мен жол жағдайы жиі өзгеретін ұзақ өңіраралық сапарларда.

Ал егер автомобиль негізінен тазартылған қалалық көшелерде пайдаланылса, көп жағдайда алдыңғы жетек жеткілікті болады.

Толық жетек не істемейді?

AWD жүйесіне қатысты бірнеше кең таралған қате түсінік бар.

Біріншіден, толық жетек қысқы шиналарды алмастырмайды. Жолмен ілінісуді ең алдымен шиналар қамтамасыз етеді. Сондықтан жақсы қысқы шиналармен жабдықталған алдыңғы жетекті автомобиль жазғы шиналары бар толық жетекті көлікке қарағанда қауіпсіз болуы мүмкін.

Екіншіден, толық жетек кроссоверді жол талғамайтын көлікке айналдырмайды. Жол саңылауы, кузов геометриясы және агрегаттардың қорғанысы бұрынғыдай шектеуші фактор болып қала береді.

Толық жетектің кемшіліктері де бар:

• отын шығыны жоғарырақ;

• автомобильдің салмағы артады;

• трансмиссияға қызмет көрсету күрделірек әрі қымбатырақ;

• толық жетекті жинақтаманың бағасы жоғары болады.

Қай нұсқаны таңдаған дұрыс?

Таңдау автомобильді қалай пайдаланатыныңызға байланысты.

Егер күнделікті бағытыңыз «үй – кеңсе» маршрутымен ғана шектелсе, алдыңғы жетек жеткілікті болуы мүмкін және толық жетекке қосымша төлем өзін ақтамайды.

Ал егер сіз жиі қала сыртында жүрсеңіз, қыста еңістермен қозғалсаңыз, саяжайға немесе басқа қалаларға жиі шықсаңыз, толық жетек күрделі жол жағдайларында сенімдірек қозғалысты қамтамасыз етеді.

Soueast алдыңғы және толық жетекті нұсқаларды ұсынады, сондықтан пайдалану ерекшеліктеріңізге сәйкес келетін жинақтаманы таңдауға болады.

Жинақтаманы таңдағанда нені ескеру керек?

Кроссовердің жолдағы мінез-құлқына тек жетек түрі ғана емес, сонымен қатар:

• жол саңылауы (клиренс);

• трансмиссия түрі;

• электрондық көмекші жүйелер;

• маусымға сәйкес таңдалған шиналар

әсер етеді.

Бұл параметрлерді кешенді түрде бағалау маңызды. Толық жетек өзінің барлық артықшылықтарын сапалы шиналармен және жеткілікті клиренспен бірге ғана толық көрсете алады.

Сондықтан кроссовер таңдағанда әртүрлі трансмиссиялар мен жинақтамалар ұсынылатын модельдерге назар аударған дұрыс. Бұл нақты қажеттіліктеріңізге сай конфигурацияны таңдауға және қажетсіз функциялар үшін артық ақша төлемеуге мүмкіндік береді.

Осындай тәсіл Soueast модельдік қатарында да қолданылады: әртүрлі трансмиссиялар мен жинақтамалар қолжетімді, сондықтан әр жүргізуші өз пайдалану жағдайына сәйкес келетін нұсқаны таңдай алады.